काठमाडौं - केही महिनाका लागि नौलो देश पुग्दा कसैको जीवन यसरी बदलिन्छ कि उनी त्यहीँकै माटो, संस्कृति र संगीतको पहरेदार बन्न पुग्छिन् भन्ने कुरा सुन्दा पनि ऊर्जा र प्रेरणा मिल्छ! यो एउटा यस्तै अद्भूत र गौरवमय कथा हो डा. एन्ना स्टिरको। सन् २००० मा अमेरिकाबाट केवल चार महिनाका लागि २२ जना विद्यार्थीसँगै नेपालको भाषा, संस्कृति र विकास बुझ्न आएकी एउटा सामान्य विद्यार्थी, आज नेपालकै विषयमा विश्वविद्यालयमा अध्यापन गराउने आदरणीय व्यक्तित्व बनेकी छिन्। चार महिनाको बसाई सकिएपछि अरू सबै आफ्नै देश फर्किए, तर एन्नाको मनमा नेपाल यसरी बस्यो कि उनी नेपालको अथाह सांस्कृतिक सुन्दरताबाट टाढा रहनै सकिनन्। नेपालप्रतिको यही अगाध प्रेमले गर्दा उनी केवल ६ महिनापछि नै छात्रवृत्तिमा अध्ययन गर्ने दृढ संकल्पका साथ पुनः नेपाल फर्किइन् र आफ्नो जीवनको नयाँ अध्याय सुरु गरिन्।

नेपाललाई नजिकबाट बुझ्ने उनको भोक यति तीव्र थियो कि उनले 'स्कूल फर इन्टरनेशनल ट्रेनिङ' मार्फत कडा मिहिनेत गरेर नेपाली भाषा मात्र सिकिनन्, नेपालीपनमा भिज्दै यहाँका कालजयी गीतहरू गाउन र मधुर बाँसुरी बजाउन समेत सिकिन्। एकदिन भक्तपुर जाने क्रममा गाडीमा गुन्जिएको एउटा नेपाली लोकगीतले उनको मनलाई यसरी छोयो कि त्यसले उनको जीवनको लक्ष्य नै बदलिदियो। हाम्रा मौलिक भाका र धुनहरूमा लुकेको जादुले उनलाई लोक संगीतको गहिरो अध्ययनतर्फ डोऱ्यायो। यही लगाव र निरन्तरको साधनाले गर्दा आज उनले नेपाली लोक संगीतकै क्षेत्रमा विद्यावारिधि (PhD) हासिल गरेकी छिन् भने नेपाली संगीतको गरिमालाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा फैलाउन पुस्तक समेत प्रकाशित गरिसकेकी छिन्।

आज जब हाम्रै समाजमा आफ्नै अमूल्य लोक संगीत र संस्कृति ओझेलमा पर्दै गइरहेको छ, तब हजारौं माइल टाढाको देशबाट आएर झन्डै २० वर्षदेखि नेपाली समाज, भाषा, धर्म र संगीतको गहिरो अनुसन्धान गरिरहेकी एन्नाको यो यात्रा हामी सबैका लागि एउटा ठूलो पाठ हो। उनले आफ्नो ऊर्जा र जीवनको महत्त्वपूर्ण समय नेपाली कला र संस्कृतिलाई विश्वमाझ चिनाउन र यसको गरिमा बढाउन समर्पित गरेकी छिन्। आफ्नै मौलिकतालाई बिर्सँदै गएको हाम्रो पुस्ताका लागि डा. एन्ना स्टिरको यो निष्ठा र समर्पण साँच्चै प्रेरणादायी र नमनयोग्य छ!